logo

कहाँ गयो १४ खर्बको लगानी प्रतिबद्धता ?

अघिल्लो वर्षको फागनु महिनामा देशमा अढाइ दशकपछि पहिलो पल्ट लगानी बोर्डको बैठक सम्पनन भएको थियो । यसको एक वर्ष आगामी फागुन १९ गते पुग्दै छ । नेपाल लगानी गर्नका लागि एक उपयुक्त गन्तव्य मुलुक हो भन्ने सन्देश दिनका लागि त्यसबेला नेपाल सरकारले विदेशी लगानीकर्तालाई बोलाएर सम्मेलन गरेको थियो । त्यस समयमा एक किसिमको लगानीमैत्री वातावरण निर्माण भएको सन्देश मुलुकभर नै सञ्चार भएको थियो । दूर्भाग्य नै भन्नु पर्छ त्यसको एक वर्षको अवधिसम्ममा सम्मेलनमा प्रतिबद्धता व्यक्त गरेका कुनै पनि कम्पनीबाट कुनै रकम नेपाल आउनसकेको छैन भने पछिल्लो समय त ती कम्पनीले चासो देखाउन समेत छाडेका छन । त्यसबेला नेपाल सरकारले एक खर्बको प्रतिबद्धता आउने प्रक्षेपणसहित सम्मेलन आयोजना गरेको थियो । तर सरकारको अपेक्षालाई गलत साबित गर्दै सम्मेलनमा सहभागी भएका कम्पनी तथा लगानीकर्ताहरुले करिब १४ खर्बको प्रतिबद्धता व्यक्त गरे । यो धेरै नै ठूलो रकम थियो । यो रकम वास्तवमा नै लगानी हुन थालेको भए राजनीतिक दलहरुले स्वदेशमानै रोजगारी सिर्जना गर्ने भनी गरेका प्रतिवद्धताकोकार्यान्वयन हुन थाल्ने थियो । सम्मेलनमा प्रतिबद्धता जनाएका कुनै पनि कम्पनी लगानी गर्नका लागि नेपाल आएनन मात्र होइन यसबारे चासो समेत प्रकट गर्नछाडेका पाइयो ।
लगानी सम्मेलनमा भएको प्रतिबद्धता कार्यान्वयनका लागि विभिन्न समितिले काम गरिरहेका वताइएको छ यतिबेला । प्रगति भनेको त्यति नैहो । कति लगानी आयो भन्ने एकिन तथ्यांक भने तत्काल भन्न सक्ने अवस्था छैन यी समिति संग । लगानी सम्मेलनको प्रतिबद्धता कार्यान्वयनका लागि सरकारले सोही समयमै तीनवटा समिति गठन गरेको थियो । उद्योगमन्त्रीको अध्यक्षमा, राष्ट्रिय योजना आयोगको उद्योग क्षेत्र हेर्ने प्रमुख र लगानी बोर्डका प्रमुख कार्यकारी अधिकृतको संयोजकत्वमा समिति गठन भएका थिए । यस्तै त्यसबेला लगानी सम्मेलनमा विदेशी लगानीकर्ताहरुले पूर्वाधार, जलविद्युत, कृषि, पर्यटन, उत्पादमूलक उद्योगका साथै सडक निर्माण, रियल स्टेटलगायतमा लगानी गर्ने गरी १६ कम्पनीले १४ खर्बको प्रतिबद्धता व्यक्त गरेका थिए । यो भनेको एउटा कम्पनीले एक खर्वको लगानी प्रतिवद्धता हो । नेपालमा राजनीतिक अस्थिरता हटेर लगानीका लागि उपयुक्त वातावरण भएको सन्देश दिएर विदेशी लगानी नेपालमा भित्राई आर्थिक समृद्धि हासिल गर्ने लक्ष्यअनुसारको यो लगानी सम्मेलन आयोजना गरिएको थियो । सम्मेलनमा २० भन्दा बढी देशका दुई सय ८५ लगानीकर्ताको सहभागिता जनाएका थिए । यसलाइ त्यसबेला धेरै नै ठूलो उपलव्धी मानिएको थियो र हो पनि ।
तर त्यसपछि यसको चर्चा नै हुन छाडयो । आफनै समितिमा हालसम्म जम्मा तीनचोटि बैठक बस्यो । लगानी सम्मेलनमा आएको प्रतिबद्धता कार्यान्वयनका लागि सहजीकरण तथा पहलका लागि ती समिति गठन गरिएका थिए । तर मन्त्रालयका अनुसार भने हालसम्म तीनवटा मात्रै बैठक बसे । यसले सरकारले लगानी सम्मेलनमा आएको प्रतिबद्धतालाई वास्तविक लगानीमा परिणत गर्नका लागि पहल नगरेको स्पष्ट हुन्छ । साथै विदेशी लगानीकर्ताले पनि त्यति धेरै चासो नदिएको नै देखियो । यसले त्यो १४ खर्वको लगानी कहा गयोभन्ने प्रश्न उठाउ छ नै ।

 


Comment from facebook

सुलसुले अरु धेरै

संघियतामा भारतीय सरर :

खै कहाँ रोकियो त भारतीयलाई...

राणाशासनको अवशेष पतन :

अब राणाशासनका हिमायतीहरुको अवशेषको छाया नेपालको सत्तामा पर्नसक्ने सम्भावना देखिएको छैन...

पशुपतिको यात्रा सिद्राको व्यापार :

नेपालमा वाम गठबन्धनको पूर्ण बहुमतको सरकार बन्ने भएपछि भारतीय विना निम्तो पशुपतिको दर्शन गर्ने बहानामा कति आएका...

नवराज सिलवाल काण्ड अदालतमा :

प्रहरीले प्रतिवेदन बुझाउन जाने थाहा पाएपछि सिलवाल समर्थकले सरकारी वकिलको कार्यालय अगाडि सिलवालको समर्थनमा...

दिप बस्नेतको सुरक्षित बिदाई :

उनको नियुक्ति अयोग्य हो भनेर अदालतमा परेको मुद्दाको अहिलेसम्म फैसला भएको छैन । उनले सहसचिवमा वढुवाका लागि पेश...

राष्ट्रपति प्रमुख अतिथि भएको कार्यक्रममा राजाको गुणगान :

राजाको गुणगान गरिएको त्यो कार्यक्रमका प्रमुख दर्शक थिए—भारतीय स्थल सेनाध्यक्ष वीपीन रावत...

सम्पादकीय अरु धेरै

प्रदेशको आवशयकता पुरा गर

प्रदेश सरकार वास्तवमा नै परिचयको तहमा छन । पहिलोपटक यस्तो व्यवस्था भएका हँुदा सवै तिर अन्योल छ । सबैभन्दा बढी त जनतानै स्पष्ट भएका छैनन । त्यसो नहुदो हा राजधानीका नाममा यत्रा आन्दोलन हुने थिएन । त्यसमाथि...

छापामार शैलीमा प्रधानमन्त्रि बनेका ओली छापामार शैलीमा नै बर्खास्त हुने दिन नआओस्

माओवादीको सहयोगमा प्रधानमन्त्रि बनेर माओबादी कै अविस्वासमा सत्ताच्युत भएका ओलीले भोली फेरी माओबादीको...
मनोरञ्जन / साहित्य अरु धेरै

एकलौटी प्रदर्शनमा कान्छी

साप्ताहि रुपमा प्रदर्शनमा आउने चलचित्रको निरन्तरता दिदै यस साता चलचित्र कान्छीले हलमा आफ्नो एकल प्रदर्शन...

प्रशासनिक तटस्थता : अपेक्षा र अभ्यास

करिब दुई हजार वर्षअघि चीनमा विकास भएको र रोमन साम्राज्यमा संरचना स्थापित भई एक शताब्दीअघि उड्रो विल्सनले...
आर्टून अरु धेरै
news

भिडिओं अरु धेरै